Ονομαστικοί και πραγματικοί μισθοί 2019-2026. Μείωση του μέσου μισθού σε σταθερές τιμές -3,4%
Από το 2019 έως το 2026, οι τιμές στα κύρια είδη λαϊκής κατανάλωσης (τρόφιμα, ενέργεια, βασικά αγαθά) στην Ευρωπαϊκή Ένωση κατέγραψαν σωρευτική άνοδο άνω του 30% κατά μέσο όρο, με μεγάλες αποκλίσεις μεταξύ των κρατών-μελών. [1, 2]
Μετά τη σταθερότητα της διετίας 2019–2020, ακολούθησε το ισχυρό πληθωριστικό σοκ της περιόδου 2021–2023, η σταδιακή αποκλιμάκωση των ρυθμών ανόδου το 2024–2025 και η διατήρηση των τιμών σε υψηλά επίπεδα με νέες επιμέρους πιέσεις το 2026. [1, 2, 3]
1. Εξέλιξη των ανατιμήσεων ανά περίοδο (2019–2026)
- 2019–2020 (Σταθερότητα). Ο πληθωρισμός στα βασικά αγαθά παρέμεινε κοντά στο 1%–2% ετησίως, με εξαίρεση πρόσκαιρες αυξήσεις σε νωπά τρόφιμα κατά την έναρξη της πανδημίας.
- 2021–2023 (Έκρηξη τιμών). Η ενεργειακή κρίση, η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία και οι διαταραχές στις εφοδιαστικές αλυσίδες εκτόξευσαν τον πληθωρισμό τροφίμων της ΕΕ σε ιστορικό ρεκόρ 19,2% τον Μάρτιο του 2023. [1, 2]
- 2024–2025 (Επιβράδυνση χωρίς πτώση τιμών). Ο ρυθμός αύξησης των τιμών στα τρόφιμα υποχώρησε κοντά στο 2%–2,5%, ωστόσο οι τιμές σταθεροποιήθηκαν στα υψηλά επίπεδα που είχαν διαμορφωθεί. [1, 2]
- 2026 (Νέες πιέσεις). Σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat, ο ετήσιος πληθωρισμός στην Ευρωζώνη ανήλθε στο 4,0% τον Οκτώβριο του 2026, με την ενέργεια να καταγράφει άλμα 20,8% λόγω γεωπολιτικών εντάσεων στη Μέση Ανατολή και τα τρόφιμα-ποτά να αυξάνονται κατά 1,6% ετησίως σε ευρωπαϊκό επίπεδο. [1, 2]
2. Σωρευτικές αυξήσεις τροφίμων ανά ομάδα χωρών (2019–2026)
Με βάση τα στοιχεία του Εναρμονισμένου Δείκτη Τιμών Καταναλωτή (HICP) της Eurostat, οι σωρευτικές ανατιμήσεις στα τρόφιμα διαμορφώθηκαν ως εξής: [1]
|
Ομάδα Χωρών |
Ενδεικτικές Χώρες |
Σωρευτική Άνοδος Τροφίμων (2019–2026) |
Κύριοι Παράγοντες |
|
Κεντρική & Ανατολική Ευρώπη / Βαλτική |
Ουγγαρία, Εσθονία, Λιθουανία, Κροατία, Ρουμανία |
45% – 70%+ |
Υψηλή εξάρτηση από εισαγόμενη ενέργεια, λιπάσματα και ισχυρές μισθολογικές προσαρμογές. |
|
Κεντρική & Βόρεια Ευρώπη |
Γερμανία, Αυστρία, Ολλανδία, Πολωνία |
35% – 42% |
Μετακύλιση του ενεργειακού και μεταφορικού κόστους στην παραγωγή και το λιανεμπόριο. |
|
Νότια Ευρώπη |
Ελλάδα, Ισπανία, Πορτογαλία, Ιταλία |
28% – 35% |
Κλιματικές επιπτώσεις στην αγροτική παραγωγή, κόστος ενέργειας και διαρθρωτικές αδυναμίες στην εφοδιαστική αλυσίδα. |
|
Χαμηλότερες αυξήσεις |
Κύπρος, Γαλλία, Ιρλανδία |
20% – 27% |
Κρατικές παρεμβάσεις στις τιμές, μειώσεις ΦΠΑ και ισχυρότερος ανταγωνισμός στο λιανεμπόριο. |
3. Ποια είδη λαϊκής κατανάλωσης επιβαρύνθηκαν περισσότερο
- Έλαια και λίπη. Το ελαιόλαδο και τα σπορέλαια κατέγραψαν από τις μεγαλύτερες σωρευτικές αυξήσεις στην ΕΕ (ξεπερνώντας το 50%–60% σε αρκετές χώρες), εξαιτίας της ξηρασίας στη Μεσόγειο και του πολέμου στην Ουκρανία.
- Γαλακτοκομικά, τυριά και αυγά. Σημείωσαν έντονες ανατιμήσεις λόγω του κόστους ζωοτροφών και ενέργειας. Παρά τις κατά καιρούς διορθώσεις σε προϊόντα όπως το βούτυρο, οι τιμές στα τυριά και τα αυγά συνέχισαν να πιέζονται ανοδικά και το 2026.
- Κρέας, ψωμί και δημητριακά. Το κόστος σιτηρών και εκτροφής οδήγησε σε μόνιμη αναπροσαρμογή των τιμών κατά 30%–45% σε σχέση με το 2019, πλήττοντας δυσανάλογα τα νοικοκυριά χαμηλού εισοδήματος που δαπανούν μεγαλύτερο ποσοστό του προϋπολογισμού τους στη διατροφή.
- Ενέργεια και καύσιμα κίνησης. Αποτέλεσαν τον βασικό μοχλό των έμμεσων ανατιμήσεων σε όλα τα ράφια, με νέες έντονες διακυμάνσεις εντός του 2026. [1, 2, 3, 4, 5, 6]
4. Η εικόνα στην Ελλάδα σε σύγκριση με την ΕΕ
- Διαφορά στο επίπεδο τιμών. Σύμφωνα με τη συγκριτική έκθεση της Eurostat για τα επίπεδα τιμών τροφίμων, η Ελλάδα καταγράφει από τις υψηλότερες τιμές της ΕΕ στα γαλακτοκομικά προϊόντα (πρωτιά ακρίβειας στην ΕΕ), ενώ παραμένει πάνω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο σε βασικά τυποποιημένα είδη. [1]
- Επίμονες ανατιμήσεις το 2026. Ενώ ο μέσος πληθωρισμός τροφίμων στην Ευρωζώνη κινήθηκε κοντά στο 1,5% το φθινόπωρο του 2026, στην Ελλάδα καταγράφηκαν νέοι γύροι ανατιμήσεων (8%–15% σε γαλακτοκομικά και αυξήσεις σε κρέας, πατάτες και τυριά), επιβαρύνοντας περαιτέρω την αγοραστική δύναμη των νοικοκυριών. [1, 2, 3]
Ανατιμήσεις σε βασικά είδη στην Ελλάδα 2019-2026
Από το 2019 έως το 2026, οι τιμές στα βασικά είδη διατροφής στην Ελλάδα κατέγραψαν σωρευτική αύξηση περίπου 33%–36%, σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ και του ΙΟΒΕ. Παρά τη σταθεροποίηση του ρυθμού ανόδου το 2025 και το καλοκαίρι του 2026, το φθινόπωρο του 2026 καταγράφηκε νέο κύμα ανατιμήσεων σε κρέατα, τυριά, αρτοσκευάσματα και φρέσκα προϊόντα, ωθώντας τον γενικό πληθωρισμό στο 5,7% τον Οκτώβριο του 2026. [1, 2, 3, 4, 5]
1. Η πορεία των τιμών ανά περίοδο (2019–2026)
- 2019–2020 (Σχετική σταθερότητα). Οι τιμές των βασικών αγαθών κινήθηκαν με ήπιες μεταβολές γύρω στο 1%–2%, με πρόσκαιρες αυξήσεις σε οπωροκηπευτικά κατά την έναρξη της πανδημίας.
- 2021–2023 (Έκρηξη της ακρίβειας). Το ενεργειακό σοκ και η κρίση στην εφοδιαστική αλυσίδα εκτόξευσαν τον πληθωρισμό τροφίμων σε διψήφια ποσοστά (έως και άνω του 15% ετησίως το 2022–2023), δημιουργώντας μόνιμα υψηλότερη βάση τιμών.
- 2024–2025 (Επιβράδυνση χωρίς αποκλιμάκωση). Ο ρυθμός αύξησης περιορίστηκε, ωστόσο οι τιμές παρέμειναν παγιωμένες στα υψηλά επίπεδα της προηγούμενης διετίας.
- 2026 (Νέες επιμέρους πιέσεις). Μετά από μια σύντομη περίοδο σταθεροποίησης έως τον Ιούλιο του 2026 (όπου ο πληθωρισμός τροφίμων ήταν -0,4%), η άνοδος του ενεργειακού κόστους και των ζωοτροφών προκάλεσε νέο γύρο ανατιμήσεων το φθινόπωρο, με την κατηγορία «Διατροφή και μη αλκοολούχα ποτά» να αυξάνεται κατά 2,1% σε ετήσια βάση τον Οκτώβριο του 2026. [1, 2]
2. Σωρευτικές και πρόσφατες αυξήσεις ανά κατηγορία προϊόντων
Με βάση τις ανακοινώσεις της ΕΛΣΤΑΤ και τις έρευνες της αγοράς λιανεμπορίου, η εικόνα στα βασικά αγαθά διαμορφώνεται ως εξής:
|
Κατηγορία Προϊόντων |
Εκτιμώμενη Σωρευτική Άνοδος (2019–2026) |
Τάσεις & Μεταβολές εντός του 2026 |
|
Κρέατα (Μοσχάρι, Αρνί, Κατσίκι) |
+55% έως +75% |
Το μοσχάρι σημείωσε σωρευτική άνοδο 75,1% στην πενταετία 2021–2026. Τον Οκτώβριο 2026 αυξήθηκαν το αρνί/κατσίκι (+9,1%) και το μοσχάρι (+6,5%), ενώ υποχώρησε το χοιρινό (-3,2%). |
|
Γαλακτοκομικά, Τυριά & Αυγά |
+40% έως +50% |
Συνεχείς πιέσεις σε τυριά, γιαούρτι (+3,2%) και αυγά (+4,9% ετησίως τον Οκτώβριο 2026). Η Ελλάδα παραμένει από τις ακριβότερες χώρες της ΕΕ στα γαλακτοκομικά. |
|
Ελαιόλαδο & Έλαια |
+50% έως +65% |
Μετά τις ιστορικές κορυφές του 2023–2024 (άνω του +100%), το 2026 κατέγραψε διόρθωση (-8,4% ετησίως τον Οκτώβριο), παραμένοντας ωστόσο πολύ ακριβότερο από το 2019. |
|
Ψωμί, Δημητριακά & Αρτοσκευάσματα |
+35% έως +45% |
Σταθερά ανοδική πορεία λόγω κόστους ενέργειας και πρώτων υλών, με νέες ανατιμήσεις 2%–10% στο τέλος του 2026. |
|
Φρούτα & Λαχανικά |
+35% έως +50% |
Έντονη εποχική μεταβλητότητα λόγω κλιματικών συνθηκών. Τον Οκτώβριο 2026 σημειώθηκαν μηνιαίες αυξήσεις 11,6% στα φρούτα και 8,3% στα λαχανικά. |
|
Ενέργεια & Καύσιμα (Έμμεσος παράγοντας) |
+35% έως +60% |
Τον Οκτώβριο 2026 καταγράφηκαν ετήσιες αυξήσεις σε πετρέλαιο θέρμανσης, φυσικό αέριο και καύσιμα κίνησης, τροφοδοτώντας το μεταφορικό κόστος των προϊόντων. |
3. Κύριοι παράγοντες που συντηρούν την ακρίβεια στην Ελλάδα
- Κόστος ενέργειας και μεταφορών. Η νέα άνοδος στις τιμές των καυσίμων και του ρεύματος μέσα στο 2026 μετακυλίεται άμεσα στην παραγωγή, τη συντήρηση (ψυγεία) και τη διανομή των τροφίμων.
- Κλιματικές επιπτώσεις και ζωονόσοι. Η ξηρασία, τα ακραία καιρικά φαινόμενα και η μείωση του ζωικού κεφαλαίου περιόρισαν την εγχώρια προσφορά σε κρέας, γάλα, φρούτα και λαχανικά.
- Δομή της αγοράς και ΦΠΑ. Η διατήρηση του υψηλού ΦΠΑ (13% και 24%) στα τρόφιμα, σε συνδυασμό με το υψηλό κόστος εισαγωγών σε ζωοτροφές και λιπάσματα, κρατά τις τελικές τιμές στο ράφι υψηλότερα από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης. [1, 2]
Αναλυτική σύγκριση μέσων τιμών λιανικής (σε ευρώ) για συγκεκριμένα προϊόντα μεταξύ 2019 και 2026
Από το 2019 έως το 2026, το κόστος ενός τυπικού καλαθιού βασικών ειδών σούπερ μάρκετ στην Ελλάδα αυξήθηκε σωρευτικά κατά περίπου 35% έως 45%, ενώ σε επιμέρους αγαθά (όπως το μοσχαρίσιο κρέας, η φέτα, το ελαιόλαδο και ο καφές) η αύξηση τιμής στο ράφι ξεπέρασε το 60%–80%.
Επειδή η ΕΛΣΤΑΤ δημοσιεύει δείκτες μεταβολής και όχι απόλυτες μέσες τιμές σε ευρώ, τα παρακάτω στοιχεία βασίζονται στα Δελτία Πιστοποίησης Λιανικών Τιμών των Περιφερειών (Διευθύνσεις Ανάπτυξης), στις έρευνες του ΙΕΛΚΑ και στα συγκριτικά στοιχεία τιμών της πλατφόρμας e-Καταναλωτής για το φθινόπωρο του 2026.
Σύγκριση μέσων τιμών λιανικής (2019 vs 2026)
Οι τιμές αφορούν ενδεικτικές μέσες τιμές λιανικής (με ΦΠΑ) σε αλυσίδες σούπερ μάρκετ και παραδοσιακά καταστήματα (φούρνους, κρεοπωλεία) στην ελληνική αγορά.
|
Προϊόν / Μονάδα Μέτρησης |
Μέση Τιμή 2019 |
Μέση Τιμή 2026 |
Ποσοστιαία Μεταβολή |
|
Ελαιόλαδο εξαιρετικό παρθένο (1 λίτρο) |
4,50 € – 5,20 € |
7,80 € – 9,20 € |
+73% έως +77% |
|
Μοσχάρι νωπό - ελιά/σπάλα (1 κιλό) |
8,50 € – 9,50 € |
14,80 € – 16,50 € |
+74% |
|
Φέτα ΠΟΠ (1 κιλό, συσκευασμένη ή χύμα) |
7,20 € – 8,20 € |
11,80 € – 13,50 € |
+64% έως +65% |
|
Καφές ελληνικός (συσκευασία 200 γρ.) |
2,10 € – 2,40 € |
3,40 € – 3,90 € |
+62% |
|
Αρνί / Κατσίκι νωπό (1 κιλό) |
8,80 € – 9,80 € |
13,50 € – 15,20 € |
+53% έως +55% |
|
Ψωμί λευκό / χωριάτικο (φρατζόλα ~350-500 γρ.) |
0,80 € – 0,90 € |
1,20 € – 1,40 € |
+50% έως +55% |
|
Αυγά φρέσκα (εξάδα, μεσαία/μεγάλα) |
1,50 € – 1,70 € |
2,20 € – 2,60 € |
+47% έως +53% |
|
Ζάχαρη λευκή (1 κιλό) |
0,75 € – 0,85 € |
1,10 € – 1,25 € |
+47% |
|
Γάλα φρέσκο πλήρες (1 λίτρο) |
1,15 € – 1,25 € |
1,60 € – 1,80 € |
+39% έως +44% |
|
Ζυμαρικά - Σπαγγέτι Νο6 (500 γρ.) |
0,75 € – 0,85 € |
1,05 € – 1,20 € |
+40% έως +41% |
|
Κοτόπουλο ολόκληρο νωπό (1 κιλό) |
2,80 € – 3,10 € |
3,80 € – 4,30 € |
+36% έως +39% |
|
Χοιρινό μπριζόλα (1 κιλό) |
5,20 € – 5,80 € |
6,80 € – 7,60 € |
+31% |
Βασικά συμπεράσματα από τη σύγκριση τιμών
- Η πρωτεΐνη και τα γαλακτοκομικά επιβαρύνθηκαν περισσότερο. Το μοσχάρι και η φέτα κατέγραψαν τις πιο επίμονες ανατιμήσεις λόγω μείωσης του ζωικού κεφαλαίου και ακριβών ζωοτροφών, με τις τιμές τους να δέχονται νέα ανοδική πίεση και τον Οκτώβριο του 2026. [1]
- Διόρθωση χωρίς επιστροφή στο ελαιόλαδο. Ενώ το 2024 η μέση τιμή του επώνυμου ελαιολάδου είχε ξεπεράσει τα 12,00 €–14,00 € το λίτρο, μέσα στο 2026 υποχώρησε κάτω από τα 9,50 €, παραμένοντας όμως σχεδόν διπλάσια σε σχέση με το 2019.
- Ψαλίδα μεταξύ επώνυμων και ιδιωτικής ετικέτας. Τα στοιχεία των συγκρίσεων καλαθιών λιανικής δείχνουν ότι η στροφή των καταναλωτών σε προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας (private label) περιορίζει την τελική επιβάρυνση κατά 15%–25% σε σχέση με τις παραπάνω μέσες τιμές επώνυμων ειδών.
- Υψηλό κόστος ενέργειας στα καύσιμα. Για σύγκριση, η μέση τιμή της αμόλυβδης βενζίνης (95 οκτανίων) κινήθηκε από περίπου 1,58 €/λίτρο το 2019 σε επίπεδα άνω του 1,90 €–2,05 €/λίτρο το φθινόπωρο του 2026, ενισχύοντας το μεταφορικό κόστος σε όλη την εφοδιαστική αλυσίδα.
Επίδραση των ανατιμήσεων στην αγοραστική δύναμη και τους πραγματικούς μισθούς στην Ελλάδα
Από το 2019 έως το 2026, οι ονομαστικές αυξήσεις μισθών στην Ελλάδα απορροφήθηκαν σε μεγάλο βαθμό από τον σωρευτικό πληθωρισμό και τις ανατιμήσεις στα βασικά αγαθά, αφήνοντας την αγοραστική δύναμη των Ελλήνων στην προτελευταία θέση της ΕΕ (68% του ευρωπαϊκού μέσου όρου). [1, 2]
Ενώ ο κατώτατος μισθός αυξήθηκε ονομαστικά κατά 41,5% την περίοδο 2019–2026, ο μέσος μισθός κινήθηκε με βραδύτερο ρυθμό (+17,6% έως το 2025 έναντι +26,5% στην ΕΕ). Αυτό διεύρυνε το μισθολογικό χάσμα με την Ευρωζώνη και πίεσε το πραγματικό διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών. [1, 2, 3]
1. Ονομαστική αύξηση Μισθών (2019–2026)
Η εξέλιξη των αποδοχών σε σύγκριση με το κόστος ζωής (στοιχεία Υπουργείου Εργασίας, e-ΕΦΚΑ και ΟΟΣΑ) δείχνει δύο διαφορετικές ταχύτητες:
|
Κατηγορία Αποδοχών |
Επίπεδο 2019 |
Επίπεδο 2026 |
Ονομαστική Μεταβολή |
Πραγματική Επίδραση (μετά τον πληθωρισμό) |
|
Κατώτατος Μισθός (μεικτά) |
650 € |
920 € (από 1/4/2026) |
+41,5% |
Οριακό πραγματικό κέρδος (+5% έως +8%) έναντι του γενικού πληθωρισμού, αλλά σχεδόν μηδενικό έναντι των τροφίμων. |
|
Μέσος Μισθός Πλήρους Απασχόλησης (μεικτά) |
~1.180 € |
~1.405 € (1.222 € καθαρά) |
+19% έως +21% |
Απώλεια αγοραστικής δύναμης την περίοδο 2021–2023, με μερική μόνο ανάκτηση (+3,5% το α' τρίμηνο του 2026). |
|
Γενικός Μέσος Μισθός (σύνολο ιδιωτικού τομέα) |
~1.045 € |
~1.236 € (1.075 € καθαρά) |
+18% |
Παραμένει κάτω από τα προ κρίσης επίπεδα του 2009–2010 σε πραγματικούς όρους. |
2. Η αγοραστική δύναμη της Ελλάδας στην ΕΕ
Σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat για τις Μονάδες Αγοραστικής Δύναμης (PPS), η θέση των ελληνικών νοικοκυριών επιδεινώθηκε σε σχέση με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο:
- Προτελευταία θέση στην ΕΕ. Το κατά κεφαλήν ΑΕΠ σε Μονάδες Αγοραστικής Δύναμης (PPS) διαμορφώθηκε στο 68% του μέσου όρου της ΕΕ-27 (έναντι 93% το 2008), κατατάσσοντας την Ελλάδα στην 26η θέση μεταξύ 27 χωρών, μπροστά μόνο από τη Βουλγαρία. [1, 2]
- Διεύρυνση του μισθολογικού χάσματος. Σύμφωνα με ανάλυση του Ινστιτούτου ΕΝΑ, ο μέσος ετήσιος μισθός πλήρους απασχόλησης στην Ελλάδα υποχώρησε από το 48,7% του ευρωπαϊκού μέσου όρου το 2019 στο 45,3% το 2025 (18.772 € έναντι 41.464 € στην ΕΕ). [1]
- Πραγματικό διαθέσιμο εισόδημα. Το πραγματικό διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών ανά κάτοικο σε PPS αντιστοιχεί στο 75% του ευρωπαϊκού μέσου όρου (25η θέση στην ΕΕ), καθώς το κόστος στέγασης, ενέργειας και διατροφής απορροφά δυσανάλογα μεγάλο μέρος των αποδοχών. [1]
3. Γιατί οι αυξήσεις μισθών δεν «φάνηκαν» στην καθημερινότητα
- Ασύμμετρη επίπτωση στα χαμηλά εισοδήματα. Ο επίσημος πληθωρισμός (ΔΤΚ) υπολογίζει ένα μέσο καλάθι αγαθών και υπηρεσιών. Ωστόσο, τα νοικοκυριά με χαμηλά και μεσαία εισοδήματα δαπανούν έως και 40%–50% του μισθού τους σε τρόφιμα, στέγαση και ενέργεια, όπου οι σωρευτικές ανατιμήσεις ξεπέρασαν το 35%–50%, βιώνοντας πολύ υψηλότερο «προσωπικό πληθωρισμό».
- Συμπίεση των μεσαίων μισθών. Ενώ ο κατώτατος μισθός αυξήθηκε διαδοχικά φτάνοντας τα 920 € το 2026, οι μισθοί πάνω από τον κατώτατο αυξήθηκαν με πολύ βραδύτερο ρυθμό λόγω της χαμηλής κάλυψης από συλλογικές συμβάσεις εργασίας, οδηγώντας σε οριζόντια συμπίεση της μεσαίας τάξης.
- Φορολογική επιβάρυνση (Fiscal Drag). Οι ονομαστικές αυξήσεις μισθών (που δόθηκαν για να αντισταθμίσουν την ακρίβεια) μετέφεραν πολλούς μισθωτούς σε υψηλότερα φορολογικά κλιμάκια, μειώνοντας το καθαρό όφελος που έφτασε τελικά στην τσέπη τους.
- Υψηλό κόστος στέγασης. Παράλληλα με τα τρόφιμα, η εκτόξευση των ενοικίων την περίοδο 2019–2026 περιόρισε δραστικά το εναπομείναν διαθέσιμο εισόδημα για κατανάλωση ή αποταμίευση. [1]
- Τη σύγκριση κατώτατου και μέσου μισθού σε Μονάδες Αγοραστικής Δύναμης (PPS) μεταξύ Ελλάδας και άλλων χωρών της Ευρωζώνης
- Τα μέτρα και τις προβλέψεις για την εξέλιξη των μισθών το 2027
Ονομαστικοί έναντι Πραγματικών Μισθοί σε σταθερές τιμές 2019–2026). Μείωση του μέσου μισθού -3,4%
Σε σταθερές τιμές του 2019 (αφαιρώντας την επίδραση του σωρευτικού πληθωρισμού ~24,1% της περιόδου 2019–2026), ο πραγματικός κατώτατος μισθός αυξήθηκε κατά +14,1% (από 650 € σε 741,5 €), ενώ ο πραγματικός μέσος μισθός πλήρους απασχόλησης υποχώρησε κατά -3,4% (από 1.180 € σε 1.140,4 €). [1, 2]
Η διαφορά αυτή αποτυπώνει τη διπλή ταχύτητα της ελληνικής αγοράς εργασίας. Οι νομοθετημένες αυξήσεις στον κατώτατο μισθό ξεπέρασαν τον γενικό δείκτη τιμών, όμως οι αποδοχές της πλειονότητας των μισθωτών αυξήθηκαν βραδύτερα από την ακρίβεια, χάνοντας αγοραστική δύναμη.
1. Εξέλιξη Ονομαστικών και Πραγματικών Μισθών (2019–2026)
Ο υπολογισμός των πραγματικών μισθών γίνεται με αποπληθωρισμό των ονομαστικών μεικτών αποδοχών βάσει του Γενικού Δείκτη Τιμών Καταναλωτή (ΔΤΚ) της ΕΛΣΤΑΤ και της Eurostat, με έτος βάσης το 2019 = 100.
|
Έτος |
Δείκτης Τιμών (2019=100) |
Κατώτατος Μισθός (Ονομαστικός) |
Κατώτατος Μισθός (Σταθερές τιμές 2019) |
Μέσος Μισθός Πλήρους Απασχ. (Ονομαστικός) |
Μέσος Μισθός (Σταθερές τιμές 2019) |
|
2019 |
100,0 |
650,0 € |
650,0 € |
1.180,0 € |
1.180,0 € |
|
2020 |
98,8 |
650,0 € |
658,2 € |
1.175,0 € |
1.189,8 € |
|
2021 |
100,0 |
650,0 € |
650,3 € |
1.190,0 € |
1.190,5 € |
|
2022 |
109,6 |
713,0 € |
650,5 € |
1.235,0 € |
1.126,8 € |
|
2023 |
113,4 |
780,0 € |
687,8 € |
1.285,0 € |
1.133,2 € |
|
2024 |
116,5 |
830,0 € |
712,4 € |
1.345,0 € |
1.154,4 € |
|
2025 |
119,4 |
880,0 € |
737,0 € |
1.388,0 € |
1.162,5 € |
|
2026 |
124,1 |
920,0 € |
741,5 € |
1.415,0 € |
1.140,4 € |
|
Μεταβολή |
+24,1% |
+41,5% |
+14,1% |
+19,9% |
-3,4% |
Σημείωση: Τα στοιχεία για τον μέσο μισθό πλήρους απασχόλησης προκύπτουν από τις επεξεργασίες του e-ΕΦΚΑ (εξαιρουμένων επιδομάτων/υπερωριών) και της Eurostat, ενώ για το 2026 ενσωματώνεται η πορεία του πληθωρισμού έως το φθινόπωρο.
2. Διαγραμματική απεικόνιση της ψαλίδας (Ονομαστικοί vs Πραγματικοί)
3. Βασικά συμπεράσματα από τα στοιχεία σταθερών τιμών
- Η «βουτιά» του 2022. Το 2022 ο πληθωρισμός εκτινάχθηκε στο 9,6%, εξανεμίζοντας πλήρως την αύξηση του κατώτατου μισθού (που παρέμεινε σταθερός σε πραγματικές τιμές στα 650,5 €) και προκαλώντας απότομη πτώση στον πραγματικό μέσο μισθό από τα 1.190,5 € στα 1.126,8 €. [1]
- Πραγματικό κέρδος μόνο στον κατώτατο. Από το 2023 έως το 2026, οι διαδοχικές αυξήσεις στον κατώτατο μισθό (780 €, 830 €, 880 €, 920 €) απέδωσαν καθαρό πραγματικό κέρδος +91,5 € σε τιμές 2019. Ωστόσο, αν ο αποπληθωρισμός γίνει με τον δείκτη τιμών τροφίμων (+36%) αντί του γενικού ΔΤΚ, το πραγματικό κέρδος περιορίζεται σε μόλις +3% έως +4%. [1]
- Απώλεια αγοραστικής δύναμης στη μεσαία τάξη. Ο μέσος μισθός δεν κατάφερε να ανακτήσει το επίπεδο του 2019–2021 σε σταθερές τιμές. Μετά από μια μικρή ανάκαμψη την περίοδο 2023–2025 (έφτασε τα 1.162,5 € το 2025), η νέα άνοδος του πληθωρισμού το φθινόπωρο του 2026 (στο 5,7% τον Οκτώβριο) έριξε εκ νέου την πραγματική του αξία στα 1.140,4 €. [1]
- Σύγκλιση προς τα κάτω. Ενώ το 2019 ο κατώτατος μισθός αντιστοιχούσε στο 55,1% του μέσου μισθού πλήρους απασχόλησης, το 2026 έφτασε στο 65,0%, γεγονός που επιβεβαιώνει τη συμπίεση των αποδοχών των εργαζομένων με μεγαλύτερη προϋπηρεσία ή εξειδίκευση.
Πηγές:
-Έρχεται το 2027 με ειδήσεις για νέες αυξήσεις – Νέους τιμοκαταλόγους ετοιμάζουν οι επιχειρήσεις
-Από 10,70 ευρώ το μοσχάρι πήγε 17,80 σε πέντε χρόνια – Αυξήσεις χωρίς τέλος σε κρέας και ψάρια
-Ακρίβεια: Υπερδιπλάσιες αυξήσεις σε βασικά τρόφιμα στην Ελλάδα
Οικ. Ταχυδρόμος - Economy 02.10.2026
euro2day.gr-Νέο κύμα ανατιμήσεων έως 25% στο φινάλε του 2026
-EUROSTAT
-ΕΛΣΤΑΤ
-ΕΦΚΑ
-ΑI


Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου