Τετάρτη, 12 Απριλίου 2017

Δέκα σημεία για τα «μεταβατικά στάδια»



Πολλοί είναι αυτοί που αδυνατούν να καταλάβουν ότι η απόρριψη των «σταδίων» από το ΚΚΕ δεν σημαίνει απόρριψη και των μέτρων και των πολιτικών που είναι αναγκαίες για τη μετάβαση από τον καπιταλισμό στον σοσιαλισμό.



Δεν κατανοούν ότι μια ενιαία πολιτική μπορεί να εμπεριέχει όλα τα μέτρα πολιτικής αναλόγως των καταστάσεων που θα προκύψουν. Βασική προϋπόθεση: να είναι πολιτικές του επαναστατικού κινήματος και όχι της αντίδρασης.



Πολλοί Θεωρούν ως χωριστό, κάθε στάδιο αυτής της πορείας και απαιτούν να κατακτάται πρώτα το ένα στάδιο, να σταθεροποιείται αυτό και μετά να το ανατρέψουμε και να περάσουμε στο επόμενο. Το κυριότερο στάδιο που προβάλλουν είναι η Αντιμονοπωλιακή Αντιιμπεριαλιστική Δημοκρατία.



Με αυτή τη λογική κι επειδή το  ΚΚΕ δεν δέχεται τα στάδια, φτάνουν να λένε ότι πάει αντίθετα με τον Λένιν είτε στις Θέσεις του Απρίλη είτε στη ΝΕΠ. Δεν κατανοούν ότι ο Λένιν δεν έβλεπε κανένα στάδιο το οποίο θα επέβαλε το ΚΚ πριν τον σοσιαλισμό, αλλά μόνο τους συσχετισμούς δυνάμεων εντάσσοντας κάθε συγκριμένη θέση και τακτική υποχώρησης και επίθεσης στην νίκη του σοσιαλισμού και όχι στη νίκη των καπιταλιστών για ένα διάστημα και μετά βλέπουμε. Ειδικά η ΝΕΠ δεν ήταν κανένα στάδιο, ήταν πολιτική εντός της ενιαίας πολιτικής του ΚΚμπ. για την οικοδόμηση του σοσιαλισμού. Άλλο μια ενιαία πολιτική, άλλο σαλαμοποιημένη σε στάδια και ας περιέχουν ίδια μέτρα, αν οι συνθήκες το απατούν.



 



Το ξεκαθάρισμα της σύγχυσης και η μη ύπαρξη «μεταβατικών σταδίων» μεταξύ καπιταλισμού και σοσιαλισμού, δεν απαλλάσσει το ΚΚΕ και κανένα επαναστατικό κίνημα από την ανάγκη της ανάλυσης των πιθανών διαδρομών προς την εγκαθίδρυση της δικτατορίας του προλεταριάτου.
 



1.     Αναλόγως της μορφής της επαναστατικής κατάστασης, η ουδετεροποίηση και η συμμαχία με μεσαία στρώματα, ιδίως τα κατώτερα, από πλευράς εργατικής τάξης, απαιτεί, στην αρχή, τη λήψη σειράς αντιμονοπωλιακών μέτρων που θα είναι συνέχεια της μάχης κατά των μονοπωλίων που ήδη διεξάγεται στο έδαφος του καπιταλισμού.

2.    Εφόσον υπάρξει περίοδος «δυαδικής πολιτικής εξουσίας» η αντιμονοπωλιακή πολιτική, για το ελάχιστο αυτό διάστημα «ποιος – ποιόν», είναι άκρως απαραίτητη. Εδράζεται στην αντίθεση μονοπώλια – λαός η λύση της οποίας διευκολύνει τη λύση της βασικής αντίθεσης κεφαλαίου – εργασίας υπέρ της εργατικής τάξης.

3.    Μετά την επικράτηση της εργατικής τάξης στην πολιτική και ταξική εξουσία, θα υπάρχει εκ των πραγμάτων «δυαδική» οικονομική κατάσταση σοσιαλιστικών (κομμουνιστικών πρώτης φάσης) και προ-σοσιαλιστικών σχέσεων παραγωγής, δεδομένου ότι η κατάκτηση της πολιτικής εξουσίας δεν αλλάζει σε μια νύχτα τις παραγωγικές σχέσεις, ιδίως σε τομείς χαμηλού ύψους παραγωγικών δυνάμεων. 

4.    Μέχρι την ολοκλήρωση των σοσιαλιστικών σχέσεων σε επίπεδο καίριων τομέων και μεγάλων επιχειρήσεων, οι τομείς αυταπασχολούμενων, μικρών επιχειρήσεων, μικρών αγροτών θα πρέπει να ενταχθούν στο σοσιαλιστικό σχεδιασμό με προοπτική σταδιακής οικονομικής απονέκρωσης αυτών των μορφών και μετάβασης σε ανώτερο επίπεδο οργάνωσης παραγωγικών δυνάμεων και (σοσιαλιστικών) παραγωγικών σχέσεων.

5.    Είναι άγνωστες οι συνθήκες ταξικής πάλης και κατά πόσο αυτές θα επιδράσουν στην επιτάχυνση της εξαφάνισης των καπιταλιστικών και προ-σοσιαλιστικών παραγωγικών σχέσεων αλλ΄ ωστόσο το κόμμα πρέπει να έχει υπόψη του σχέδια συμμαχιών και  ενσωμάτωσης των μικρών παραγωγών μέσα από πολιτικές μετάβασης σε σοσιαλιστικές παραγωγικές σχέσεις.

6.    Κέντρο των πολιτικών δεν μπορεί να είναι η διάσωση του «φυτωρίου του καπιταλισμού» μέσω παλιών παραγωγικών μοντέλων, επιχειρήσεων και σχέσεων αλλά οι άνθρωποι για τους οποίους ο σοσιαλισμός, με αντάλλαγμα την εξασφάλιση της εργασίας, της ζωής και της ασφάλειας, θα τους απαλλάξει σταδιακά από την εξάρτηση με τα παλιά μοντέλα επιβίωσης. Μια πραγματικά πολύ δύσκολη δουλειά.

7.    Αυτά δεν αποτελούν «στάδια», ούτε επαναφορά των σταδίων από την πίσω πόρτα. Είναι πρακτικές πολιτικές προσωρινού, μεταβατικού χαρακτήρα για την εξασφάλιση συμμαχιών στην πορεία προς το σοσιαλισμό και ταυτόχρονα για την λειτουργία της οικονομίας σε επίπεδα που ο σοσιαλισμός δεν μπορεί να τα αντικαταστήσει αυτόματα με ανώτερη οργάνωση των παραγωγικών δυνάμεων.

8.    Η αντίληψη περί «σταδίων» αποτελεί μια αυτονόμηση και παρανόηση της μαρξιστικής αντίληψης των κομμουνιστών για την αναγκαιότητα άσκησης αντιμονοπωλιακής πολιτικής ή και άλλων πολιτικών, όπως της αποκατάστασης στοιχειωδών αστικών ελευθεριών και μεταρρυθμίσεων σε παλιότερες φάσεις του καπιταλισμού.

9.    Η αντιμονοπωλιακή πολιτική είναι πεδίο μάχης στον καπιταλισμό και μπορεί να εφαρμοστεί σε κάποιες αρχικές μεταβατικές φάσεις, όταν η εξουσία της εργατικής τάξης βρίσκεται ακόμη σε πορεία σταθεροποίησης, για την προσωρινή αποδυνάμωση των μονοπωλίων, μέχρι την κοινωνικοποίησή τους και την επιβολή των σοσιαλιστικών παραγωγικών σχέσεων.

10. Η αντιμονοπωλιακή - αντικαπιταλιστική πολιτική αποτελεί στοιχείο τακτικής μιας ενιαίας επαναστατικής διαδικασίας μετάβασης και εγκαθίδρυσης του σοσιαλισμού και όχι κάποιο ενδιάμεσο αυτοτελές στάδιο, με μορφή κοινωνικοοικονομικού συστήματος,  μεταξύ καπιταλισμού και σοσιαλισμού.

Δευτέρα, 10 Απριλίου 2017

Η Ρωσία, η Συρία και οι ΗΠΑ



Παρατηρώντας  διάφορες  αναρτήσεις για την επίθεση των ΗΠΑ κατά της Συρίας και ότι στην πραγματικότητα δείχνει τη νέα  ιμπεριαλιστική τους επιθετικότητα σε όλο τον κόσμο, είδα ότι κάποιοι έσπευδαν σαν από παραγγελία  να μιλήσουν για την ιμπεριαλιστική  εμπλοκή της Ρωσίας με βάση το παλιό σύνδρομο «ούτε ΗΠΑ ούτε Ρωσία…». 





Δεν το κάνουν για να μας υπενθυμίσουν την εμπλοκή της Ρωσίας που σε όλους είναι γνωστή. Το κάνουν  καθαρά, για μια έμμεση αθώωση του αμερικανικού ιμπεριαλισμού.  Μεταφέροντας αυτή τη  παλιά θέση - σύνθημα που φύτεψαν οι δυτικοί ιμπεριαλιστές μέσα σε «αριστερές» αριστερίστικες, αναρχικές, υπερεπαναστατικές, μαοϊκές κ.α. οργανώσεις στη σημερινή εποχή, επιχειρούν και πάλι αυτό που έκαναν και τότε. Να αθωώσουν έμμεσα τον αμερικάνικο ιμπεριαλισμό. Με την θέση περίπου ότι όλοι είναι εγκληματίες και ένα υποκρυπτόμενο  νόημα ότι και η «δική σας» Ρωσία δεν είναι αθώα, προσπαθούν να κάνουν επ’  ευκαιρία και αντικομουνιστική επίθεση.  Εγκαλούν μάλιστα και το ΚΚΕ ισχυριζόμενοι ότι δεν καταδικάζει τη Ρωσία και ότι στο 20ο συνέδριο "δεν τη χαρακτήρισε ιμπεριαλιστική"!!!



Βέβαια δεν ήθελαν να καταδικάσει τη Ρωσία όποτε να είναι αλλά την ώρα της επίθεσης των ΗΠΑ!!! Από την άλλη μάλλον δεν διάβασαν τις πολλές αναφορές στη Ρωσία και τον ιμπεριαλιστικό ρόλο και χαρακτήρα της. Μόνο ένα απόσπασμα να βάλω επαρκεί για να καταρρίψει το επιχείρημα:



Θέση 8



«Οι ΗΠΑ παραμένουν η ισχυρότερη στρατιωτική δύναμη του πλανήτη, ξοδεύοντας πάνω από 600 δισ. δολάρια το χρόνο, δηλαδή όσα ξοδεύουν μαζί οι υπόλοιπες δέκα ισχυρότερες στρατιωτικές δυνάμεις.

Η Ρωσία είναι η δεύτερη ισχυρότερη στρατιωτική δύναμη. Με τον εκσυγχρονισμό και την ενίσχυση της στρατιωτικής ισχύος της επιδιώκει να διασφαλίσει τα οικονομικά συμφέροντα των δικών της μονοπωλίων». Με αυτή τη βάση το ΚΚΕ  κρίνει τον ρόλο της Ρωσίας και ας αφήσουν τις πονηράδες.





Φυσικά για αυτούς «τίποτα δεν άλλαξε» από την εποχή του σοσιαλισμού στην  ΕΣΣΔ  και παρότι πανηγύρισαν περισσότερο από τους δεξιούς την ανατροπή του, σήμερα παριστάνουν ότι τίποτα δεν άλλαξε! Γι αυτούς πάντα η Ρωσία ήταν ιμπεριαλιστική και κρατικο-καπιταλιστική κι έτσι δικαιούνται να απευθύνουν  προς τους κομμουνιστές κατηγορίες ότι με τον τρόπο τους καλύπτουν την ρωσική επέμβαση στη Συρία και μιλάνε μόνο για την αμερικανική!



Για το αν άλλαξε το σύστημα στη Ρωσία, απλώς ας αναλογισθούν πόσα έχασαν η παγκόσμια εργατική τάξη και οι λαοί από εκείνη την τεράστια ήττα, ανεξάρτητα τι άποψη είχε ο καθένας για τον τότε σοσιαλισμό.  Το αναλογίζονται, το σκέφτονται ή νομίζουν ότι η σημερινή τροπή του κόσμου στα πρόθυρα γενικευμένου πολέμου μαζί με την καταρράκωση κάθε εργασιακού δικαιώματος είναι τυχαίο γεγονός; Για τους επαγγελματίες αντικομουνιστές βέβαια δεν υπάρχει καμία ερώτηση. Ξέρουν τι κάνουν!



Καλά αυτοί που εγκαλούν τους κομμουνιστές, δεν κατάλαβαν ότι κατά την αντίληψη των κομμουνιστών η  Ρωσία είναι μια σκέτη ιμπεριαλιστική χώρα και όλες της οι κινήσεις της έχουν ιμπεριαλιστικό χαρακτήρα; Γιατί μας το λένε για να αθωώσουν δια τις πλαγίας τις ΗΠΑ; Και πρέπει σε κάθε εγκληματική ενέργεια των δυτικών ιμπεριαλιστών να βάζουμε δίπλα υπαρκτά ή φανταστικά (της Δύσης) ρωσικά εγκλήματα για να φαινόμαστε «ίσων αποστάσεων» του «ούτε ΗΠΑ ούτε Ρωσία»;



Μεταφέρουν τα παλιά αντισοβιετικά σύνδρομα και στους ενδοϊμπεριαλιστικούς καυγάδες και ανταγωνισμούς; Τόσος δογματισμός πια;



Φυσικά μπορούμε να κάνουμε εκτιμήσεις και κριτικές στη ρωσική εμπλοκή από την άποψη των ιμπεριαλιστικών της συμφερόταν αλλά πως κολλάει το παλιό πρότυπο; Μόνο σε εμμονές για τους αγαθούς και σε επαγγελματική αντικομουνιστική υπηρεσία για τους σκοπούμενους, μπορούμε να το χρεώσουμε.



Θα πρέπει να ξέρουμε ότι σε κάποιες στιγμές τα συμφέροντα μιας μερίδας της αστικής τάξης μιας χώρας όπως στη Συρία, μπορεί να συμπίπτουν με μια ιμπεριαλιστική χώρα όπως η Ρωσία (και της Ελλάδας με την Αγγλία στον Β’ ΠΠ κατά του άξονα) αλλά ο καθένας έχει τους δικούς του σκοπούς. Τίποτα δεν παρέχεται χωρίς πολλαπλή ιμπεριαλιστική απαίτηση. Πόσο καλοί είναι αυτοί οι σκοποί για το λαό; Μπορεί στιγμιαία να αποτραπεί η κατάκτηση της χώρας από τους αμερικανούς ιμπεριαλιστές και να ανασάνουν εθνικά. Ταξικά όμως ο λαός καμία καλή τύχη δεν θα έχει.



Άρα: μπορεί να φαίνεται ότι η Ρωσία βοηθάει το συριακό λαό (το ίδιο ισχυρίζονται και οι βομβαρδιστές της δύσης) αλλά το πραγματικό συμφέρον αυτού του λαού είναι να πολεμήσει κάθε ιμπεριαλιστή που επιβουλεύεται τη  χώρα και όσον αφορά το καθεστώς, να πολεμήσει κάθε αστική τάξη που τον εκμεταλλεύεται. Κανένας συμβιβασμός δεν μπορεί να υπάρξει με ιμπεριαλιστές και με ταξικούς εκμεταλλευτές, όποιοι και αν είναι αυτοί.


Τρίτη, 21 Μαρτίου 2017

«Οι άλλοι»







Ποιοι είναι οι «άλλοι»; Είναι ο σύντροφος/σα στον αγώνα, και κάθε αδικημένος, εκμεταλλευόμενος, εργαζόμενος , άνεργος, άρρωστος πονεμένος και ανήμπορος σε αυτόν τον κόσμο.



Μου λέει:

-Γιατί τρέχεις για τους «άλλους»; Γιατί δεν κοιτάς τον εαυτό σου;

-Μα για τον εαυτό μου τρέχω όταν τρέχω για τους άλλους.



Δεν κατάλαβε τίποτα.



-Όμως δεν κερδίζεις τίποτα. Μόνο  χάνεις.

-Κερδίζω γεμίζοντας με ανθρώπους που αγωνίζονται μαζί μου





Πάλι δεν κατάλαβε τίποτα



-Μα δεν βάζεις τίποτα στην τσέπη σου εννοώ;

-Α.. αυτό εννοείς; Βάζω πολλά στον κοινωνικό κουμπαρά μου.





Τώρα είναι που δεν κατάλαβε τίποτα.!!!



-Μμμχχχχμμμ;;;;

-Άκου να το καταλάβεις. Όταν πάθεις κάτι σαν τους «άλλους» για εσένα θα κάνω μια ιδιαίτερη εξαίρεση και δεν θα έρθω, δεν θα σε βοηθήσω γιατί θα εφαρμόσω τη δική σου συμβουλή, ειδικά για εσένα. Μη περιμένεις λοιπόν τίποτα  γιατί θα είσαι ο «άλλος»!



-Αααα, όχι,  δεν εννοούσα αυτό!!!





«Δεν εννοούσε αυτό»!!! Όμως κατάλαβε αμέσως και πολύ καλά τι είναι «οι άλλοι».



Πως τον έλεγαν; Ας πούμε κυρ-Παντελή.








Δευτέρα, 6 Φεβρουαρίου 2017

Στη χώρα του ονείρου, των εκατομμυρίων και της Ελπίδας

Ο μισός (;) πληθυσμός της χώρας όλο το Σαββατοκύριακο ζούσε στο απόλυτο όνειρο, ή «σπούδαζε» όνειρα στη «σχολή» Ελπίδων των Προ-Πο!



«Μοιράστηκαν» δισεκατομμύρια σε φτωχούς και αδύναμους μέσα από το μυαλό των «εν αναμονή» τυχερών!



Βοήθησαν στο όνειρο αυτό και οι τηλεοράσεις, οι επαΐοντες της τύχης, αστρολόγοι, μελλοντολόγοι και οι… "Λίτσες", προβλέποντας «για σένα» μια «ευχάριστη έκπληξη» που… κοντοζυγώνει.






Και τ’ όνειρο μεγάλωνε σιγά – σιγά, μεγάλωνε…



Εξαφανίστηκαν από μπροστά μας ,ως δια μαγείας, τα μνημόνια, τα μέτρα, οι συντάξεις πείνας, οι θεσμοί και το ΔΝΤ. Ακόμη και η Βελκουλέσκου έγινε μια πανέμορφη, με προκλητικό φόρεμα, κυρία, πιθανώς αυριανή φίλη!



Σιγά μη ασχολούνταν οι εν αναμονή τυχεροί, με την πείνα, τα σκουπίδια, τη φτώχεια και τις πτωχές συντάξεις ή τους μισθούς των 300 που κάποτε είπαν θα γινόταν 751. Όλοι «ήξεραν» ότι τα βάσανά τους τελείωναν στις 22:00 το βράδυ της Κυριακής. Εκεί όλα τα όνειρα γίνονται πραγματικότητα και η Ελπίδα επίσης.



Όλοι στο όνειρο ήταν νικητές! Και όπως έχει πει επανειλημμένα η (κάθε) κυβέρνηση όλοι έχουν δικαίωμα στο όνειρο και στην ελπίδα.



Κυριακή ώρα 22:00, ώρα κλήρωσης του Τζόκερ με τα 10,5 εκ. ή 10.500.000, για τον πρώτο!



Ένα λεπτό μετά, ήρθε η Λεπίδα! Όπως και στις εκλογές!



Όλα τα όνειρα, ηρωικώς πεσόντα, όδευσαν στο νεκροταφείο Αναπαύσεως της Ελπίδας δια μέσου της οδού Λεπίδας!



Εκεί, εκεί στου Κάτω Κόσμου, τη Β΄ εθνική, μαζί με τα «χρυσά κουτάλια» της ΕΕ,  τα «λεφτά υπάρχουν», τα «Ζάππεια», τη 13η και 14η σύνταξη, τα «Προγράμματα της Θεσσαλονίκης», τα «Παράλληλα Προγράμματα», την «ανάπτυξη» … θα φώναξες σαν γνήσιος «αγανακτισμένος»!



Και ξανά στη πείνα, στα 300€, στο επίδομα πρόνοιας, στην κακάσχημη μάγισσα Βελκουλέσκου, στα μνημόνια, στα σκουπίδια και στις συντάξεις πείνας.



Όμως!



Όμως, όπως είπε και ο μεγάλος μας ποιητής, «Τη ρωμιοσύνη μην την κλαις… εκεί που πάει να σκύψει, νάτη πετιέται απο ξαρχής…»



Και νάσου ξαφνικά προβάλει και πάλι, η νέα Ελπίδα του Έθνους και του Λαού! Το «Τζακ Ποτ» του Τζόκερ που έθαψε τις ελπίδες σου, είναι η μήτρα που γεννοβολάει κατά εκατομμύρια το δευτερόλεπτο την Νέα Ελπίδα.



Το Τζόκερ είναι και πάλι η μόνη σου λύση!



Δώδεκα, ναι 12.000.000€, ναι 12 τώρα τα εκατομμύρια που θα σου τύχουν. Άκου τη φωνή της Ελπίδας σου… και της «Λίτσας» σου!



Το Τζόκερ είναι ο νέος μονόδρομος μετά το θάνατο του μονόδρομου της ΕΕ.



Και μη δίνεις σημασία στις φωνές που σε παραπλανούν, λέγοντας πως κανένας δεν θα σώσει το λαό αν δεν σώσει αυτός τον εαυτό του. Εσύ σε λίγο δεν θα είσαι «λαός»!!!



Γιατί… «Αν σου τύχει…»



Το Τζόκερ (θα) είναι η δική σου απάντηση στη φτώχεια και στην κρίση.



(Θα) είναι η δική σου εκδίκηση για την πείνα, την ανεργία, τις κυβερνήσεις των μνημονίων, την υποταγή σου, τον κακό καπιταλισμό, το αφεντικό σου, για την κυβέρνηση των κομμάτων, τη Βουλή και όλους τους πολιτικούς!



(Θα) είναι η δική σου εκδίκηση για την ατυχία να γεννηθείς ή να γίνεις φτωχός, εργάτης, υπάλληλος, πτωχευμένος μικρομεσαίος, αγρότης πεταγμένος στη χωματερή, περιθωριακός, υποταγμένος…



Όχι, όχι δεν φταίει ο καπιταλισμός, ούτε το Τζόκερ που δεν κέρδισες χθες. Χθες αυτά γέννησαν για σένα τη νέα σου Ελπίδα «βάρους» 12 εκατομμυρίων!!!



Τώρα είσαι ίσος με όλους τους Έλληνες, με ίσα δικαιώματα, εξασφαλισμένα από την κυβέρνηση και το σύστημα στην νέα ελπίδα!  Κόντρα στην ΕΕ, το ΔΝΤ, τους «Θεσμούς» και στον νεοφιλελεύθερο καπιταλισμό, περιφρουρήσαμε με αίμα αυτό το δικαίωμά σου!



Τώρα μπορείς να κερδίσεις!



Παίξε και κέρδισε Ελπίδα. Μοίρασε ξανά, πριν την κλήρωση, χρήμα με ουρά, διόρθωσε όλα τα κακώς κείμενα του περιβάλλοντος σου, σώσε τους φίλους που πνίγονται στα χρέη, δώσε και στους ζητιάνους που δεν είχες να τους δώσεις επί χρόνια, ξεπλήρωσε και όλα τα χρέη του καλού διπλανού μπακάλη που σε στήριξε γράφοντας στο τεφτέρι!



Τώρα με τη νέα Ελπίδα «ένας άλλος κόσμος είναι εφικτός»!



***********



ΚΑΙ Η ΦΩΝΗ ΤΗΣ ΣΥΝΕΙΔΗΣΗΣ ΠΟΥ ΠΝΙΓΕΙΣ:



Μετά θα έρθει πάλι η Λεπίδα αλλά η κυβέρνηση, το σύστημα, ο καπιταλισμός, ο εκμεταλλευτής σου θα έχει κερδίσει άλλη μια βδομάδα απόλαυσης των κερδών που σου έκλεψαν με αντάλλαγμα μια αδάπανη Ελπίδα δωρεάν.



Για σένα το όνειρο και η ελπίδα του τζόγου, κάθε βδομάδα θα πηγαίνουν στο νεκροταφείο και τα κέρδη θα πηγαίνουν στων κεφαλαιοκρατών το Ταμείο.



Αυτός ο κόσμος της παραπλάνησης και της αναστραμμένης συνείδησης δεν θα αλλάξει ποτέ αν δεν τον αλλάξεις εσύ, αν δεν αντικαταστήσεις την ψευδή ελπίδα και τη ψευδή συνείδηση, με την ελπίδα που γεννάει ο δικός σου αγώνας για την ανατροπή του.



Πότε, επιτέλους, θα πιάσεις με τα χέρια να βάλεις το όνειρο και την ελπίδα σου να πατήσουν με τα πόδια τους στη γη;